Kjabczen Dedrol: Ty

Ty wypiłaś wino w moim sercu

Dla mnie zostawiłaś pustą butelkę

Którą na odchodne stłukłaś

NN: O, Bracie!

O, Bracie – dumo naszego narodu!

O, Bracie – tarczo Krainy Śniegu!

O, Czcigodny – światłości współczucia!

Oser: Miecz króla Driguma

Każdy człowiek – a także naród – ma własny cudowny sznur, więź z niebiosami. Kiedy się ją własnoręcznie zerwie, walcząc ze swoimi, nie ma powrotu do domu.

Atal Pamo: Zakwitną nagietki

Zakwitły nagietki

więc wplatam ci je we włosy

a ty się ode mnie opędzasz

Oser: Erotyczne „tańce ludowe”

Na domiar złego wszystkie te występy ordynarnie podkreślają cielesność i seksualizują codzienne czynności, żeby przyciągnąć turystów. To nie jest ochrona kultury, tylko kupczenie jej karykaturą i zmienianie codziennych tybetańskich czynności w towar, tanią erotyczną podróbkę tradycji na sprzedaż.

Oser: Różnica czasu

Latem w Lhasie

robi się ciemno po dziesiątej.

Wedle czasu pekińskiego, rzecz jasna

Thahar: Gorejący klejnot

Płaczę

Że serce pękło w płomieniach

Że taka jest cena wolności

Oser: Wiosna

Przyszła wiosna do Lhasy

Blaszane głośniki codziennie

ryczą w wojskowych barakach

Czimi Rinpocze: Przebudzenie

Był sobie raz stary człowiek, który miał osła. Kiedy zwierzęciu zachciało się pić, zaprowadził je nad rzekę, bo w chałupie skończył się zapas deszczówki. Wracając do domu, poczuł zmęczenie i postanowił dalej pojechać. Dotarłszy do celu, zorientował się, że zgubił gdzieś podopiecznego.

Dalajlama: Apel o zakończenie konfliktów

Całym sercem popieram stanowczy apel, który papież Leon XIV ogłosił podczas mszy świętej w Niedzielę Palmową. Jego wezwanie do złożenia broni i odrzucenia przemocy głęboko mnie poruszyło, ponieważ sięga sedna nauczania wszystkich wielkich religii.

Tenga Rinpocze: Łączenie praktyki Dharmy z codziennym życiem

Wieczorem, po zakończeniu pracy i powrocie do domu, zdarza się nam oglądać różne rzeczy dla relaksu. Jeśli rozumiemy coś z praktyki Dharmy, nie musi się to z nią kłócić. W przeciwnym razie pogrążymy się po prostu w rozproszeniu. Możemy przecież robić to w zgodzie z Dharmą. Powiedzmy, że patrzymy na różne postaci. Budda nauczał, że wszelkie przejawienia zjawisk są jak sen, iluzja. Zwykle tego nie dostrzegamy, ale możemy się o tym przekonać, na przykład oglądając program rozrywkowy. Zrozumieć, że wszystkie uwarunkowane zjawiska tego świata są – zgodnie z wyjaśnieniami Buddy – jak sen, iluzja. Z doświadczenia wiemy, że dotyczy to każdego z tych obrazków, co może pomóc przezwyciężyć nasze lgnięcie do postrzegania względnych zjawisk jako istniejących realnie.

Coe: O kobietach i mniszkach

Miejsce kobiety nie jest w kuchni i w obejściu. Historia uczy, że wiele Tybetanek dokonywało wielkich rzeczy. Każdy człowiek na tej planecie żyje tylko dzięki matce. Większość pierwszych słów uczy się od kobiet. To ich palce ocierają pierwsze łzy i to właśnie kobiety najczęściej opiekują się umierającymi.

Khenpo Sodargje: Czyste krainy Buddy

Podczas jednego z „wieców walki” wodzirej, który maltretował starego mnicha, wykrzyczał: Pasożyty twojego pokroju lubią opowiadać brednie o „czystych krainach Buddy”. Jeśli one faktycznie istnieją, pokaż nam którąś!

Oser: O języku i duchu narodowym

Nie da się ukryć, że będąc pisarką tybetańską, wypowiadam się po chińsku. Nigdy nie byłam z tego dumna. Prawdę mówiąc, zawsze napawało mnie to bólem. I nie życzę nikomu innemu losu, na który skazuje nas chiński system oświaty. Choć za jego sprawą umiem pisać tylko po mandaryńsku, mam na koncie dwadzieścia osiem książek poświęconych wyłącznie Tybetowi. Nie napisałam w życiu słowa na inny temat i zapłaciłam za to bardzo wysoką cenę.

Dalajlama: Apel do władz Mongolii

Wszyscy wiemy, że odbieranie życia jest sprzeczne z naukami buddyjskimi. Jak można zabijać zwierzęta dla zabawy, dla przyjemności, dla sportu? To po prostu nie do pojęcia.

Mniszki z więzienia Drapczi: Dzieci, złóżcie przysięgę niepodległości

Klejnocie wiecznej nadziei, ochraniaj nas wszystkich

Dzieci, żarliwe dzieci

Złóżcie przysięgę niepodległości

Oser: Tybetański król na szczudłach

Maczen, typowo pasterski okręg w tzw. Tybetańskiej Prefekturze Autonomicznej Golog. Święto Latarni. Przez plac idzie pochód na szczudłach, wykonują taniec smoka i lwa, walą w wielkie bębny. Nie mam pojęcia, czy to ma być król Gesar i królowa Drugmo, czy Songcen Gampo i księżniczka Wencheng. Jedno za to jest pewne: ani Gesar, ani Cenpo nie chodzili na szczudłach.

Jidam Cering: Wodospad. W rocznicę odejścia Panczena Rinpoczego

Odszedłeś. Odszedłeś, wstrząsając górami,

Jakby z nieba spadła cała mleczna droga.

Nie dziwota, że Kraina Śniegu rozbłysła światłem

Ngałang Sangdrol: Z modlitwami o długie życie Waszej Świątobliwości

Chińscy komuniści zabraniają uczenia języka tybetańskiego. Nauczyciele – ponosząc ogromne ryzyko – starają się, jak umieją, robić to po kryjomu. Wyselekcjonowani chińscy aparatczycy wpajają tybetańskim dzieciom zafałszowaną historię. Ichni przewodnicy opowiadają turystom, że pałac Potala zbudowano w prezencie dla chińskiej księżniczki. Uczniom, którzy noszą imię Waszej Świątobliwości – Tenzin – nie zezwala się na zdawanie szkolnych egzaminów.

Karmapa Czojing Dordże: Do konia

Cudowny wierzchowcu, w lepszych czasach

lubiłeś wałęsać się na skraju lasu

spać w zielonej trawie

Dalajlama: Do uczestników buddyjskiego marszu pokoju w USA

Dołączam do współbraci, buddyjskich mnichów, którzy uczestniczą w Marszu Pokoju z Teksasu do Waszyngtonu, aby promować narodowe pojednanie, jedność i współczucie. Ta inicjatywa pokazuje, jak adepci religii mogą praktycznie i konstruktywnie służyć sprawie zgody i dialogu społecznego.