Lhundrub: My wszyscy

Wszyscy jesteśmy dziećmi Tybetu

Nie szydźmy z siebie

Dzielimy cel i los

Oser: Czy można przypudrować miasto?

Niech wam tylko nie przyjdzie do głowy, że pudrowaniem można zmienić gówno w złoto. Jak pisze słynny Derong Cering Dhondup, „Ngari, U, Cang, Kham, Amdo, każdy region wiejski i pasterski ma własną architekturę. Nie przeszkadza nam to w wyrzucaniu pieniędzy na modernizację i urbanizację, które często sprowadzają się do groteskowego kopiowania obcych wzorów i owijania ich w tybetański papierek. Marzy się budowanie z lokalnych materiałów i zatrudnianie rodzimych fachowców, którzy wiedzą, skąd są i jak co wygląda”.

Szerten: Bracie daleki, tęsknię

Bracie daleki, Biały Księżycu Pokoju,

Daleki Bracie, Najwyższy Klejnocie trzech dzielnic,

Nigdy nie przestaniemy na Ciebie czekać.

Czen Metak: Nietrwałość

Śnieg, który spadł w nocy,

znikł nad ranem.

Dalajlama: Gratulacje dla Sushili Karki, nowej premier Nepalu

Jestem ogromnie wdzięczny rządowi i mieszkańcom Nepalu za zapewnienie pomocy tybetańskim uchodźcom, zmuszonym do opuszczenia ojczyzny po 1959 roku. Choć nasza społeczność jest stosunkowo niewielka, sądzę, że wiele wniosła do gospodarczego rozwoju Nepalu.

Thahar: Nie wiem

Nie wiem, kto jest bohaterem, ale wiem, kto nie jest.

Ten, co rozkazuje ślepym maszerować w przepaść.

Centralna Administracja Tybetańska: Historia jeździ koleją. Chińczycy i Tybetańczycy wobec kolejowego imperializmu

Przeciwnicy pociągów koncentrowali się na niepokojących perspektywach: bezrobociu, obcej inwazji i zamieszaniu, które podkopałoby tradycyjne konfucjańskie wartości. Konflikt między reformatorami a konserwatystami nie dotyczył więc fundamentalnych celów, lecz strategicznego pytania o to, czy kolej wzmocni, czy raczej osłabi tradycyjne status quo. Reformatorzy opowiadali się za nią tylko dlatego, że coraz lepiej rozumieli potęgę i chciwość Europejczyków. Kolej, dowodzili, umożliwi otwieranie nowoczesnych kopalń, które zapewnią surowce przemysłowi obronnemu i paliwo okrętom wojennym, oraz zwiększy mobilność armii, „przydając jednemu żołnierzowi znaczenie dwunastu”. „Żelazny koń” miał napełnić skarbiec państwa i uchronić kraj przed „upokorzeniem”. Nie powiodło się i to. Obce mocarstwa dbały wyłącznie o własne interesy, czy to rywalizując z sobą, czy to zawierając strategiczne sojusze, by zmusić Pekin do uległości. Chiny próbowały negocjować najkorzystniejsze rozwiązania jedynie po to, by przekonać się, że imperialiści bez wahania łamią wszelkie ustalenia, kiedy tylko leży to w ich interesie.

Oser: Kamienne lwy z klasztoru Samje

Lwy są zamknięte w drewnianych klatkach.

Ilekroć je widzę, zdaje mi się, że chcą uciec.

K. Dhondup: Wygnanie

Wygnanie
jest spłonionym nagietkiem
w porannym słońcu

Dalajlama: Do „polskich” Tybetańczyków (24 października 2013 roku w Warszawie)

Na nas, Tybetańczykach żyjących na wychodźstwie, w wolnym świecie, spoczywa przede wszystkim ogromna odpowiedzialność wobec braci i sióstr w kraju. Musimy ich tu reprezentować, pełnić funkcję rzeczników, ale abyśmy mogli czynić to godnie i autentycznie, winniśmy sami czuć ogrom ich cierpienia i bólu. W Polsce jest was niewielu, nie zmniejsza to przecież zakresu zobowiązania.

Oser: Życie w sieci

Co się wyprawia z tym światem?

Nawet obcy zioną nienawiścią.

Ken Holmes: Nic do stracenia

Mój drogocenny nauczyciel tłumaczył,

że nikt nigdy nie ukradnie wam kadzideł,

ponieważ kupiliście je, żeby ofiarować.

Dalajlama: Tęskne wołanie

Ludzie żyją w strachu przed napaścią, gwałtem i innymi zmorami,

A sam kraj przypomina straszliwe królestwo Jamy, Pana Śmierci,

O, adepci Dharmy z Krainy Śniegu, gdzie pobłądziliśmy?

Tenzin Dalha: Jak ptaki w klatce

Pielgrzymowanie jest od wieków jedną z najważniejszych praktyk duchowych tybetańskiej cywilizacji buddyjskiej. Podczas gdy wędrowanie do sanktuariów w kraju i poza jego granicami cementuje ciągłość naszej kultury, rodzinne więzi i zbiorową tożsamość, władze chińskie czynią z niego instrument inwigilacji i kontroli.

Cering Jangzom: Nasze oddanie dla Dalajlamy

Partia zdaje się nie rozumieć jednej rzeczy. Im silniej uciskają Tybetańczyków, tym bardziej upewniają nas, że nie jesteśmy i nigdy nie będziemy Chińczykami.

Arik Czorten Thar: Książę Pokoju

Nie dbamy o złoto, turkusy i korale,

Nie tykamy skór tygrysów, panter i wydr,

Pamiętając każde Twoje słowo!

Yujian Zhang: Spotkanie chińskiego studenta ze zwykłym buddyjskim mnichem

Tybet pozostaje najbardziej tajemniczym miejscem na Ziemi, a nasze relacje są znacznie starsze od obecnego konfliktu. Dwudziesty wiek przyniósł Tybetańczykom nieopisaną tragedię. Rządy Mao, rewolucja kulturalna i kampania wielkiego skoku wykopały między naszymi narodami przepaść, która niestety wciąż się pogłębia.

Pico Iyer: Dlaczego Dalajlama jest naszym terapeutą

Kończący właśnie dziewięćdziesiąt lat Dalajlama stał się kimś w rodzaju globalnego lekarza umysłu, składającego domowe wizyty na każdym kontynencie. Mnich, który powtarza, że jego religią jest dobroć i że trzeba będzie zmienić doktrynę, jeśli nauka wykaże, iż buddyzm się myli, osiągnął niezwykły status duchowego nauczyciela, słuchanego ponad podziałami w coraz bardziej podzielonym świecie. W epoce zaniku moralnego przywództwa uosabia głos ekumenicznej mądrości i współczucia, w którym szukają pociechy i rady miliony wyznawców wszystkich tradycji.

Palden Sonam: Czekając na Dalajlamę

Nie przypominam sobie, by ktoś ze starszych tłumaczył mi, że mam szanować Dalajlamę. Sądzę, że odziedziczyłem tę wiarę jak geny: nikt nie musiał mi nic mówić, a ja nie potrzebowałem o nic pytać. Wiem na pewno, że od zawsze widziałem w domu jego zdjęcie, ale nie pamiętam, jak na nim wyglądał.

Tenzin Cunde: Czekając na Dalajlamę

Jego Świątobliwość mówi, że walczymy nie tylko o wolność polityczną, ale także wewnętrzną: od gniewu, nienawiści, chciwości. Prawdziwy wróg, powtarza, znajduje się w nas. Ten zewnętrzny jest nauczycielem, ponieważ wymaga cierpliwości, dobroci, wybaczenia. Uczy współczucia i czerpania z duchowych zasobów.

Dalajlama: Drugi czat z chińskimi obywatelami sieci

Tybet jest krajem buddyjskim, a w naukach Buddy nie ma słowa o dyskryminacji rasowej. W dawnym Tybecie było wielu mongolskich opatów i chińskich adeptów. Pochodziliśmy z różnych narodów, ale nic to nie zmieniało. Nic więc nie stoi na przeszkodzie, by chińscy uczeni byli w Tybecie opatami czy lamami. Nie ma między nami żadnych różnic.